وضعيت اسف‎بار شهر خفته ساساني باستان‎شناسان را از ادامه كار منصرف كرد

كارشناسان جندي شاپور را از دست رفته مي‎دانند

تلاش كارشناسان و باستان‎شناساني كه براي شروع عمليات كاوش و حفاري عازم محوطه باستاني «جندي شاپور» در استان خوزستان شده بودند، تاكنون بي‎نتيجه مانده است و آنان با مشاهده وضعيت بسيار بد اين شهر ساساني، از شروع كار در اين محوطه منصرف شدند.

به گزارش ميراث خبر، چندي پيش دكتر «مسعود آذرنوش» و يك باستان‎شناس آمريكايي از دانشگاه شيكاگو به همراه چند تن از كارشناسان براي انجام يك عمليات علمي باستان‎شناسي در جندي شاپور عازم خوزستان شدند، اما از مشاهده درصد بسيار بالاي تخريب اين شهر ساساني حيرت‎زده شدند.

«مسعود آذرنوش» رئيس پژوهشكده باستان‎شناسي سازمان ميراث فرهنگي و گردشگري درباره سفر خود به جندي شاپور گفت: «قصد داشتم تا با جمع‎آوري يك گروه از باستان‎شناسان متخصص، كار علمي را در جندي‎شاپور آغاز كنم تا با همكاري اين گروه و باستان‎شناسان آمريكايي وضعيت اين شهر را روشن‎تر سازيم، اما سفر ما به جندي‎شاپور ما را به حيرت انداخت».

آذرنوش گفت: «در جندي شاپور به درصد بسيار بالايي از تخريب در ابعادي گسترده برخورد كرديم كه به تخريب بسياري از آثار فرهنگي شهر مدفون ساساني منجر شده است.» هم اكنون محوطه باستاني جندي شاپور از طرف اداره امور اراضي استان خوزستان به كشاورزان واگذار شده و كشاورزان آزادانه روي اين شهر ساساني خفته در دل خاك كشاورزي مي‎كنند و با آبياري و شخم زمين‎ها، هر روزه مقدار زيادي از آثار باستاني از دل خاك بيرون مي‎ريزند.

برخي از اين كشاورزان كه مدتي است به با ارزش بودن زمين كشت و زرع خود پي برده‎اند، به بهانه حفر چاه آب و شخم زمين، روي اين شهر ساساني حفاري‎هاي غيرمجاز نيز انجام مي‎دهند و قاچاقچيان اشياي عتيقه نيز به بهانه‎هاي مختلف آنان را وادار به دزديدن اشياي باستاني جندي شاپور كرده و در نهايت اين آثار را به قيمت ناچيزي از كشاورزان خريداري مي‎كنند. حوادث اخير در بدو ورود آذرنوش و باستان‎شناس آمريكايي، آنان را با وضعيت اسف‎بار جندي شاپور روبه‎رو كرد تا آنجا كه هيات اخير در جمع‎بندي مشاهدات خود، آن را شهري تقريبا از دست رفته عنوان كردند.

«مينا عليزاده»، مدير اداره ميراث فرهنگي استان خوزستان نيز درباره نتيجه بخش نبودن عمليات كاوش و حفاري به سرپرستي دكتر آذرنوش گفت: «وي پس از ديدن وضعيت جندي شاپور به تهران بازگشت و هنوز گزارشي مبني بر نحه كار بر روي اين شهر ساساني به اداره ميراث خوزستان ارائه نكرده است.»

بنابراين هنوز كارشناسان نمي‎دانند كه آيا عملياتي براي نجات بخشي جندي شاپور انجام خواهد شد يا نه؟ شهر ساساني جندي شاپور يكي از مهمترين و كامل‎ترين شهرهاي به جاي مانده از دوران ساساني در ايـران است.

دانشگاه اين شهر كه از دل خاك بيرون آمده، اولين دانشگاه جهان محسوب مي‎شود. با توجه به اهميت بسيار زياد اين شهر خفته ساساني، مسوولان سازمان ميراث فرهنگي كشور تاكنون هيچ اقدامي مبني بر نجات محوطه باستاني جندي شاپور از گزند حفاري‎ها و تخريب‎ها انجام نداده‎اند.

 (آفتاب يزد- 15 امرداد ماه 1383- ص 8)