| نسخه چاپي |
|
|
|
كارگاه ساخت ابزار سنگي چند هزاره ساله
در جنوب شاهرود
نخستين بررسيهاي باستانشناسي بر روي منطقهاي در جنوب شاهرود، منجر به پيدايش كارگاه
ساخت ابزار سنگي با دو هزار متر مربع مساحت شد. بقاياي اين كارگاه نشان ميدهد كه توليد ابزار سنگي در اين كارگاه به صورت انبوه صورت ميگرفته
است.
منطقهي جنوب شاهرود از جمله مناطق مهم باستاني كشور است كه براساس يافتههاي باستانشناسي
از بيش از 8 هزار سال پيش تا امروز زندگي در آن جريان داشته است.
در اين منطقه هنوز كاوشهاي باستانشناسي زيادي انجام نگرفته، به همين دليل بخشهاي زيادي
از آن همچنان ناشناخته باقي مانده است.
كاوشهاي باستانشناسي اخير در «ده خير» و كاوشهاي پيشين ژاپنيها در «تپه چخماق»
منجر به كشف بقاياي زندگي انسان نوسنگي مربوط به 8 هزار سال پيش شد. به همين دليل باستانشناسان براي بررسي عوامل زيست محيطي منطقه اقدام به
كاوشهاي باستانشناسي محيطي كردند.
«كوروش روستايي»، زمين باستانشناس و يكي از اعضاي هيات كاوش در جنوب شاهرود، در خصوص
كاوشهاي اخير كه به تازگي آغاز شده، گفت: «در نخستين قدمهاي كاوش به اكتشاف جديدي دست پيدا كرديم. اين كشفيات به بسياري از پرسشهاي
ما پاسخ داد. تيم باستانشناسي در حدود 3 كيلومتر تپه «سياريگي» از تپههاي هزارهي ششم پيش از ميلاد (8 هزار سال پيش) به يك محوطه سنگهاي
«اپال» و سنگهاي «سيليسي»، «چرت و فلينگ» كه از خانواده سنگهاي كوارتز هستند برخورد كرد و كاوشهاي بيشتر در اين منطقه منجر به
كشف بقاياي يك كارگاه ساخت ابزار سنگي مربوط به 8 هزار سال پيش شد.»
وي در خصوص كشف اين كارگاه ابزارسازي گفت: «در اين كارگاه سنگهاي برندهاي چون چرت و
فلينگ توسط انسان 8 هزار سال پيش تراش داده ميشدند تا از آنها به عنوان ابزارهاي كشنده، يا داسهاي درو استفاده شود.»
به گفته وي، اين كارگاه حدود 2000 متر مربع مساحت دارد و هنوز تراشههاي سنگي در آن ديده ميشود.
انسانهايي كه در آن زمان زندگي ميكردند با برپايي اين كارگاه در كنار معادن سنگهاي برنده كه غالبا آنها را شناسايي ميكردند،
نيازهاي ابزاري خود را تامين ميكردند.
كشف مقادير قابلتوجهي سفال چشمه علي نياز اين كارگاه را با تپههاي اطراف آن از جمله
سياريگي پيوند ميدهد.
كوروش روستايي درباره عدم وجود سكونتگاه در اطراف اين كارگاه ابزارسازي گفت: «شواهدي
ازجمله معماري يا چيزي شبيه به آن براي سكونت در اطراف كارگاه پيدا نشده است و اين موضوع نشان ميدهد كه انسان 8 هزار سال پيش براي رسيدن به
اين كارگاه مسيري حدود 3 كيلومتر را ميپيمود و پس از ساختن ابزار مورد نيازش در اين كارگاه به محل سكونت خود بازميگشت.»
وي در پايان يادآور شد: «كشف ابزارهاي سنگي در دشت بسطام، از احتمال وجود كارگاه در اين
دشت خبر ميدهد. وجود، يا عدم كارگاه در دشت بسطام از موضوعاتي است كه در فصلهاي آينده كاوش در اين محوطه مورد توجه باستانشناسان قرار
ميگيرد.»
سنگهاي اپال سيليسي، چرت و فلينگ از جمله سنگهايي هستند كه همواره بشر از آنها براي ساخت
ابزار سنگي بهره ميگرفته است. پيش از اين نيز سنگهاي آتشفشاني، از جملهي بهترين سنگها براي ساخت ابزار برنده بوده است.
در حال حاضر با تراش دادن سنگهاي سيليسي و مخصوصا اپال، از آنها به عنوان سنگهاي قيمتي
در زيورآلات استفاده ميشود.
|
