روايت افسونگر ساساني از چنگ باستاني ايران

[Lewis van den Berg]

«لوئيس وان دن برگ» پژوهشگر هلندي در كتاب باستان شناسي ايران از يك نقش حجاري شده تمدن ايلامي در منطقه «كول فرح» در «مالمير»، ياد مي‌كند، كه در آن سه نوازنده چنگ و يك نوازنده دف ديده مي‌شوند. 

ساز باستاني چنگ انواع مختلفي داشته است. چنگ ايراني، چنگ يوناني، چنگ آسوري كه در شكل، تعداد سيم و جاي رزوناتور مختلف بوده‌اند.

هارپ كنوني كه در اركسترهاي مختلف استفاده مي‌شود، تغيير شكل يافته همان چنگ ايراني است.

در كتاب‌هاي موسيقي «صفي الدين ارموي» و «عبدالقادر مراغه‌اي» به نقش چنگ در موسيقي ايران باستان اشاره شده است.

همچنين «باربد و نكيسا» آهنگسازان بنام دربار ساساني، از آن استفاده مي‌كردند. پس از سال‌ها در ايران در دوران متاخر «استاد قنبري مهر» چنگ را ساخت.

سيامك مهرداد سازنده سازهاي‌ها چنگ، سنتور و قانون در چند سال اخير در مورد ساخت ساز چنگ تحقيقاتي انجام داده است. او توانسته نمونه‌اي از ساز چنگ را كه در دوران ساساني رواج داشته بازسازي كند.

بر اين اساس «مهدي باقري»، ساخت فيلم مستندي ازتاريخ چنگ را به پايان برد. او كه پيش از اين در حيطه فيلم تجربي فعالت داشته، بعد از ساخت چهار فيلم، كار ساخت فيلم افسونگر ساساني را به پايان است.

فيلمبرداري قسمت‌هايي از فيلم در منطقه ايذه خوزستان و منطقه تاق بستان كرمانشاه انجام شده، افزون بر آن، از نقاشي‌هاي مينياتور ايران كه در سازمان ميراث فرهنگي موجودند، در اين پروژه استفاده شده است.

بازگشت